📝 وەرگرتن لە زانکۆ — ئیتاڵیا

ئیتاڵیا یەکێکە لە باشترین وڵاتانی ئەورووپا بۆ خوێندکارانی نێودەوڵەتی، چونکە زانکۆکانی ناسراو، کرێی خوێندنی گشتی کەمتر، شارە مێژووییەکان، بەرنامەی ماستەری زۆر بە زمانی ئینگلیزی، و چەندین دەرفەتی یارمەتی خوێندن پێشکەش دەکات. بەڵام پرۆسەی وەرگرتن لە ئیتاڵیا هەموو کات یەک ڕێگای سادە نییە.

ڕێگای پێشکەشکردن پەیوەستە بە ڕەگەزنامە، شوێنی نیشتەجێبوون، ئاستی خوێندن، جۆری بەرنامە، زمان، زانکۆ، و ئەوەی پێویستت بە ڤیزای خوێندن هەیە یان نا. زۆرجار خوێندکار سەرەتا ڕاستەوخۆ بۆ زانکۆ پێشکەش دەکات بۆ وەرگرتن یان پێش-وەرگرتن. ئەگەر خوێندکارێکی دەرەوەی یەکێتی ئەورووپایت و لە دەرەوەی ئیتاڵیا نیشتەجێیت و ڤیزات پێویستە، پاشان پێویستە پێش-تۆمارکردن لە Universitaly بکەیت.

هەندێک بەرنامەش تاقیکردنەوەی وەرگرتن دەوێت، وەک TOLC، CEnT، تاقیکردنەوەی تایبەتی زانکۆ، چاوپێکەوتن، پۆرتفۆلیۆ، یان پرۆسەی تایبەت بۆ پزیشکی، ددانپزیشکی، پزیشکی ئاژەڵان و بەرنامە سنووردارەکان.

پوختە: وەرگرتن لە ئیتاڵیا چۆن کار دەکات؟

1. جۆری دامەزراوە و ئاستی خوێندن هەڵبژێرە.
2. بزانە بڕوانامەکەت دەتوانێت دەستگەیشتن بەو ئاستە لە ئیتاڵیا بدات یان نا.
3. مەرجە تایبەتییەکانی بەرنامە لە ماڵپەڕی زانکۆ بخوێنەوە.
4. لە ڕێگەی پۆرتاڵی زانکۆ یان سیستەمی داواکراو پێشکەش بکە.
5. ئەگەر پێویست بوو، تاقیکردنەوە، چاوپێکەوتن یان هەڵسەنگاندنی پۆرتفۆلیۆ تێپەڕێنە.
6. وەرگرتن، پێش-وەرگرتن یان شایستەبوون وەربگرە.
7. ئەگەر دەرەوەی یەکێتی ئەورووپایت و ڤیزات پێویستە، لە Universitaly پێش-تۆمارکردن بکە.
8. داوای ڤیزای خوێندن لە باڵیۆزخانە یان کونسوڵخانەی ئیتاڵیا بکە.
9. دوای گەیشتن، داوای مۆڵەتی مانەوە بکە و تۆمارکردنی کۆتایی لە زانکۆ تەواو بکە.

گرنگترین خاڵ ئەوەیە: وەرگرتنی زانکۆ، پێش-تۆمارکردنی Universitaly و ڤیزا سێ هەنگاوی پەیوەندیدارن بەڵام جیاوازن. وەرگرتنی زانکۆ بە مانای دڵنیایی ڤیزا نییە، و پشتڕاستکردنەوەی Universitalyیش دڵنیایی ڤیزا نییە.

جۆرەکانی دامەزراوەی خوێندنی باڵا لە ئیتاڵیا

1. زانکۆ گشتییەکان

زانکۆ گشتییەکان هەڵبژاردنی سەرەکیی زۆربەی خوێندکارانی نێودەوڵەتین. بەکالۆریۆس، ماستەر، بەرنامەی یەک-خوله‌کی، دکتۆرا و بەرنامەی پیشەیی پێشکەش دەکەن. کرێیان زۆرجار کەمترە و لە هەندێک حاڵەتدا پەیوەستە بە داهاتی خێزان یان پلانی تایبەتی خوێندکارانی نێودەوڵەتی.

2. زانکۆ تایبەت و ناسراوەکان

زانکۆ تایبەتەکان زۆرجار کرێی بەرزتریان هەیە، بەڵام هەندێکیان بە تایبەتی لە بازرگانی، ئابووری، پزیشکی، دیزاین و زانستە کۆمەڵایەتییەکان ناوبانگی باشیان هەیە. زۆرجار تاقیکردنەوە و چاوپێکەوتنی خۆیان هەیە.

3. پولیتەکنیک

پولیتەکنیکەکان لە ئەندازیاری، تەلارسازی، دیزاین و تەکنەلۆژیا بەهێزن. وەرگرتن دەتوانێت کێبڕکێیی بێت و پێویستی بە تاقیکردنەوە، پۆرتفۆلیۆ یان پاشخانێکی زانستی دیاریکراو هەبێت.

4. AFAM

AFAM سیستەمی خوێندنی باڵای هونەر، مۆسیقا و سەمایە. ئەکادیمیای هونەر، کۆنسەرڤاتوار و دامەزراوەکانی دیزاین دەگرێتەوە. زۆرجار پۆرتفۆلیۆ، تاقیکردنەوەی کارامەیی، چاوپێکەوتن یان ئەدای هونەری داوا دەکرێت.

5. ITS Academy

ITS Academy بەرنامەی تەکنیکی و کردارییە بۆ بازاڕی کار. وەک پلەی زانکۆیی کلاسیکی نییە، بەڵام بۆ کەسانی ئارەزوومەندی ڕاهێنانی کارامەیی لە تەکنەلۆژیا، گواستنەوە، وزە، گەشتوگوزار، فاشن، لۆجستیک و سیستەمی دیجیتاڵ دەتوانێت سوودمەند بێت.

جۆرەکانی پلەی خوێندن

Laurea — بەکالۆریۆس

Laurea پلەی یەکەمی زانکۆیە، زۆرجار سێ ساڵە و 180 کرێدیتی CFU هەیە. بۆ پێشکەشکردن، پێویستە بڕوانامەی دواناوەندی هەبێت کە لە وڵاتی دەرچوونەکەی دەستگەیشتن بە زانکۆ بدات.

Laurea Magistrale — ماستەری ئەکادیمی

Laurea Magistrale پلەی دووەمە، زۆرجار دوو ساڵە و 120 CFU هەیە. زانکۆ تەنها بڕوانامەکە ناژمێرێت، بەڵکو دەبینێت بابەت و کرێدیتەکانی پێشووت لەگەڵ بەرنامەکە دەگونجێن یان نا.

Laurea Magistrale a ciclo unico — بەرنامەی یەک-خولەکی

هەندێک بەرنامە بەکالۆریۆس و ماستەر لە خولێکی درێژدا کۆدەکاتەوە. زۆرجار 5 یان 6 ساڵە. نموونەکان: پزیشکی، ددانپزیشکی، پزیشکی ئاژەڵان، دەرمانسازی، یاسا، تەلارسازی و پەروەردەی سەرەتایی.

Master universitario

Master universitario هەمیشە وەک Laurea Magistrale نییە. زۆرجار کۆرسی پیشەیی یان تایبەتمەندە. پێویستە جۆری پلەکە بە وردی بخوێنیتەوە پێش ئەوەی پێشکەش بکەیت.

Dottorato di ricerca — دکتۆرا

دکتۆرا لە ئیتاڵیا زۆرجار بە کێبڕکێ و بانگەوازی زانکۆکان دەکرێت. پێویستە ماستەر یان پلەی هاوشێوە، پڕۆپۆزاڵ یان گونجانی توێژینەوە، بەڵگەنامەی ئەکادیمی و هەندێک جار چاوپێکەوتن هەبێت.

کێ لە کام ڕێگا پێشکەش دەکات؟

خوێندکارانی یەکێتی ئەورووپا یان ئەوانەی بە یاسایی لە ئیتاڵیا/ئەورووپا نیشتەجێن

ئەم گروپە زۆرجار وەک خوێندکارانی ئیتاڵی هەڵسەنگاندن دەکرێن، ئەگەر بڕوانامەی گونجاویان هەبێت. بە گشتی ڕاستەوخۆ بەپێی ڕێنمایی زانکۆ پێشکەش دەکەن و ڤیزای خوێندنیان پێویست نابێت.

خوێندکارانی دەرەوەی یەکێتی ئەورووپا کە لە دەرەوەی ئیتاڵیا نیشتەجێن

ئەم گروپە پێویستی بە پلانی زوو هەیە. سەرەتا بۆ زانکۆ پێشکەش دەکرێت، پاش وەرگرتن یان شایستەبوون، پێش-تۆمارکردنی Universitaly دەکرێت، زانکۆ داواکارییەکە پشتڕاست دەکاتەوە، پاشان خوێندکار داوای ڤیزا لە باڵیۆزخانە یان کونسوڵخانە دەکات.

بۆ ساڵی خوێندنی 2026/2027، کاتی کۆتایی پێشکەشکردنی داوای ڤیزا بۆ بەرنامە ئاساییەکان 30ی تشرینی دووەمی 2026ە. بەڵام زانکۆکان دەتوانن کاتی ناوخۆیی زووتر دابنێن، بۆیە نابێت تا دوا کات چاوەڕوان بکەیت.

ڕێگاکانی سەرەکی پێشکەشکردن

ڕێگای 1: پێشکەشکردنی ڕاستەوخۆ بۆ زانکۆ

زۆربەی پێشکەشکاران سەرەتا لە پۆرتاڵی زانکۆ پێشکەش دەکەن. زانکۆ بڕوانامە، نمرە، زمان، بەڵگەنامە و گونجانی بابەتی هەڵسەنگاندن دەکات.

ڕێگای 2: Universitaly

Universitaly پۆرتاڵی فەرمی وەزارەتی زانکۆی ئیتاڵیایە بۆ پێش-تۆمارکردنی خوێندکارانی نێودەوڵەتی، بە تایبەتی ئەوانەی ڤیزایان پێویستە. زۆرجار پێویستە یەکەم وەرگرتن یان شایستەبوون لە زانکۆ وەربگریت، پاشان لە Universitaly داواکاری پێشکەش بکەیت.

ڕێگای 3: TOLC

TOLC تاقیکردنەوەی ئۆنلاینە بۆ وەرگرتنی زۆرێک لە بەرنامەکانی بەکالۆریۆس. جۆرەکان جیاوازن: TOLC-I بۆ ئەندازیاری، TOLC-E بۆ ئابووری، TOLC-F بۆ دەرمانسازی، TOLC-B بۆ بایۆلۆژی، TOLC-S بۆ زانست، و TOLC-SU بۆ زانستە مرۆیی و کۆمەڵایەتییەکان.

ڕێگای 4: CEnT

CEnT تاقیکردنەوەی ئینگلیزی CISIA ـیە بۆ بەرنامەکانی بە زمانی ئینگلیزی. لە تشرینی دووەمی 2025ەوە، CEnT-S شوێنی English TOLC-E، English TOLC-I و English TOLC-F دەگرێتەوە بۆ زۆر بواری زانستی و ئەندازیاری و ئابووری.

ڕێگای 5: بەرنامە سنووردارەکان

پزیشکی، ددانپزیشکی و پزیشکی ئاژەڵان زۆر کێبڕکێیی و تایبەتن. یاسا و تاقیکردنەوەکان دەتوانن لە ساڵێکەوە بۆ ساڵێکی تر بگۆڕدرێن. هەمیشە دوا ڕێنمایی فەرمی و بانگەوازی زانکۆ ببینە.

ڕێگای 6: هونەر، دیزاین و مۆسیقا

ئەم بەرنامانە زۆرجار پۆرتفۆلیۆ، ئەدای هونەری، تاقیکردنەوەی کرداری یان چاوپێکەوتن دەوێت.

مەرجی 12 ساڵ خوێندن بۆ بەکالۆریۆس

بۆ پێشکەشکردن بۆ بەکالۆریۆس، زۆرجار پێویستە بڕوانامەی دواناوەندی لە دوای 12 ساڵ خوێندن دەرچووبێت و لە وڵاتی خۆت دەستگەیشتن بە زانکۆ بدات. ئەگەر سیستەمی خوێندنت کەمتر بێت، ڕەنگە پێویستت بە ساڵی زانکۆیی زیادە، بڕوانامەی دوای دواناوەندی، foundation year یان بەڵگەی تر هەبێت.

وەرگرتنی ماستەر

بۆ Laurea Magistrale، زانکۆ دەبینێت بڕوانامەی بەکالۆریۆسەکەت هاوشێوەی پلەی یەکەمی ئیتاڵیایە یان نا، و بابەتەکانت گونجاون یان نا. نمرە، کرێدیت، بابەتی خوێندراو، زمان، ئەزموون و هەندێک جار پۆرتفۆلیۆ یان چاوپێکەوتن هەڵسەنگاندن دەکرێن.

بەڵگەنامە پێویستەکان

• کۆپی پاسپۆرت.
• بڕوانامەی دواناوەندی بۆ بەکالۆریۆس.
• بڕوانامەی بەکالۆریۆس بۆ ماستەر.
• بڕوانامەی ماستەر بۆ دکتۆرا.
• تۆماری نمرەکان.
• ڕوونکردنەوەی سیستەمی نمرەدان.
• وەسفی بابەتەکان یان syllabus.
• بەڵگەی زمانی ئینگلیزی یان ئیتاڵی.
• CV و نامەی پاڵنەر.
• نامەی پێشنیار ئەگەر داوا کرابێت.
• پۆرتفۆلیۆ بۆ دیزاین، هونەر، تەلارسازی یان مۆسیقا.
• نمرەی TOLC، CEnT، IMAT، SAT، GRE یان GMAT ئەگەر پێویست بوو.
• CIMEA یان Declaration of Value ئەگەر زانکۆ داوای کرد.
• پشتڕاستکردنەوە، apostille یان وەرگێڕانی فەرمی.

CIMEA، Declaration of Value و وەرگێڕان

CIMEA ناوەندی ENIC-NARIC ـی ئیتاڵیایە و Statement of Comparability و Statement of Verification دەدات. ئەمانە یارمەتی هەڵسەنگاندنی بڕوانامە دەدەن، بەڵام خۆیان بە تەنها وەرگرتن دڵنیا ناکەن.

Declaration of Value یان Dichiarazione di Valore زۆرجار لەلایەن باڵیۆزخانە یان کونسوڵخانەی ئیتاڵیا لە وڵاتی دەرچوونی بڕوانامە دەدرێت. ئەمە دانپێدانانی فەرمی بە بڕوانامە نییە، بەڵکو بەڵگەی زانیارییە. هەندێک زانکۆ داوای دەکات، هەندێکیش CIMEA یان بەڵگەی تر قبوڵ دەکات.

ئەگەر بەڵگەنامەکان بە ئیتاڵی یان ئینگلیزی نەبن، زۆرجار وەرگێڕانی فەرمی پێویستە. هەروەها بەڵگەنامەی دەرەوەی ئیتاڵیا ڕەنگە legalisation یان apostille پێویست بکات.

مەرجی زمان

زۆربەی بەکالۆریۆسەکان بە ئیتاڵی دەخوێندرێن و زۆرجار ئاستی نزیک بە B2 دەوێت. بەرنامە ئینگلیزییەکان زۆرجار IELTS، TOEFL، Cambridge، Pearson، Duolingo یان بەڵگەی خوێندنی پێشووی بە ئینگلیزی قبوڵ دەکەن، بەڵام هەر زانکۆیەک ڕێنمایی خۆی هەیە.

کات و پلان

ئیتاڵیا کاتی گشتیی یەکسانی نییە. هەندێک زانکۆ لە پاییز یان زستان پێشکەشکردن دەکاتەوە بۆ ساڵی داهاتوو. زۆرێک لە ماستەرە ئینگلیزییەکان لە نێوان تشرینی دووەم و حوزەیران هەنگاوی جیاواز هەیانە.

1. 12 مانگ پێش دەستپێک: بەرنامە و مەرج و زمان و بەڵگەنامەکان بپشکنە.
2. 9 مانگ پێش دەستپێک: بڕوانامە، تۆماری نمرە، وەرگێڕان، پشتڕاستکردنەوە و CIMEA/Declaration of Value ئامادە بکە.
3. 8 تا 6 مانگ پێش دەستپێک: پێشکەش بۆ زانکۆکان بکە و تاقیکردنەوەکان تۆمار بکە.
4. دوای وەرگرتن: ئەگەر ڤیزات پێویستە، Universitaly تەواو بکە.
5. دوای گەیشتن: داوای مۆڵەتی مانەوە بکە و تۆمارکردنی کۆتایی تەواو بکە.

کرێی خوێندن و یارمەتی

کرێی زانکۆ گشتییەکان لە ئیتاڵیا زۆرجار لە نێوان 900 تا 4,000 یۆرۆ لە ساڵێکدا دەبێت، بە پێی زانکۆ، بەرنامە و بارودۆخی دارایی. زانکۆ تایبەتەکان دەتوانن لە 6,000 تا زیاتر لە 20,000 یۆرۆ بن.

زۆر زانکۆ کرێ بە پێی داهات کەم دەکەن. خوێندکارانی نێودەوڵەتی ڕەنگە پێویستیان بە ISEE Parificato هەبێت بۆ کەمکردنەوەی کرێ، یارمەتی DSU، شوێنی نیشتەجێبوون یان خواردنگە.

هەڵە باوەکان

• وا دابنێیت Universitaly هەمیشە یەکەم هەنگاوە.
• پێش-وەرگرتن بە تۆمارکردنی کۆتایی تێکەڵ بکەیت.
• پێت وابێت وەرگرتنی زانکۆ ڤیزا دڵنیا دەکات.
• مەرجی 12 ساڵ خوێندن پشتگوێ بخەیت.
• بۆ ماستەر پێشکەش بکەیت بەبێ ئەوەی بابەتە پێویستەکانت هەبێت.
• CIMEA، Declaration of Value، legalisation یان وەرگێڕان دوا بخەیت.
• TOLC یان CEnT ـی هەڵە هەڵبژێریت.
• معلوماتی کۆن بۆ پزیشکی یان ددانپزیشکی بەکاربهێنیت.

پرسیارە باوەکان

سەرچاوە فەرمییەکان

• Universitaly — ڕێکاری خوێندکارانی نێودەوڵەتی
• Universitaly — هەنگاوە سەرەتاییەکان
• Study in Italy
• CIMEA
• CISIA — TOLC و CEnT
• Visa for Italy

ئەمە ڕێنمایی دەستپێکە و زۆر دەگۆڕێت — هەمیشە پێش داواکردن لە سەرچاوەی فەرمی دڵنیابە.